Zdrowie

Trudno jest nam sobie wyobrazić sytuację, gdy mamy ogromne problemy z otworzeniem ust lub też gdy udaje się nam jedynie wykonać tę czynność połowicznie. Ograniczenie ruchów żuchwy sprawia, że codzienne, naturalne czynności jak gryzienie, ziewanie, a w skrajnych przypadkach nawet mówienie będą wymagały wielkiego wysiłku, nie mówiąc już o towarzyszącym silnym bólu. W takiej sytuacji należy niezwłocznie udać się do lekarza dentysty. Szczękościsk, bo tak diagnozuje się tę chorobę, jest nie tylko nieprzyjemny dla pacjenta, ale także niebezpieczny. Co może wywoływać szczękościsk, jakie są jego objawy i jak przebiega leczenie? Na te i inne pytania odpowiemy w naszym najnowszym artykule. Kiedy mówi się o szczękościsku? Szczękościsk to częściowa lub całkowita niemożność otwarcia jamy ustnej, która jest wynikiem  odruchowego skurczu mięśni stawu skroniowo-żuchwowego (zaliczamy do nich mięsień skroniowy, mięsień żwacza i mięśnie skrzydłowe). Ten odruchowy, nagły skurcz odpowiada za  to, iż ruchy żuchwy stają się ograniczone. Warto wiedzieć, iż choroba ta może pojawić się u osób w różnym wieku, jest to bowiem związane z dużą ilością stanów, które mogą wywołać ten objaw. Szczękościsk może być efekte zarówno stosunkowo łagodne i przemijające stanów, jak i znacznie poważniejszych schorzeń. Co powoduje szczękościsk? Przyczyny Szczękościsk mogą spowodować zarówno lokalne patologie toczące się w obrębie stawu skroniowo-żuchwowego, jak i schorzenia ogólnoustrojowe. Wśród potencjalnych przyczyny szczękościsku wymienia się: ◦      zmiany dotyczące bezpośrednio stawu skroniowo-żuchwowego (ropnie jego okolicy, zwyrodnienie jego elementów, wrodzone zesztywnienie struktur tego stawu, ale i urazy stawu skroniowo-żuchwowego, rozrosty nowotworowe oraz procesy zapalne) ◦       zaburzenia wyrzynania się zębów (mądrości), powodujące zapalenie ich okolic, – stany po resekcji zębów (szczękościsk może być powikłaniem usuwania zębów). Warto wiedzieć, iż po ekstrakcji zębów trzonowych tzrecich często można zaobserwować utrzymujący się przez kilka dni szczękościsk. – padaczkę – ropień mózgu – udar mózgu – ropień migdałka gardłowego – stany zapalne gardła – tężec – zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych – tężyczkę – histerię – bardzo silnie stresujące sytuacje, zarówno te, które trwają od dłuższo czasu i ulegają nasileniu jak i wszystkie sytuacje nagłe, nieprzewidziane, szokujące. Pacjent może nie być w stanie skonkretyzować, co się dzieje z jego szczęką. Odczuwa napięcie oraz ból. – stan po zażyciu narkotyków (szczególne możliwości wywołujące szczękościsk ma amfetamina) – nowotwór ośrodkowego układu nerwowego – ropowicę dna jamy ustnej – zębopochodne zapalenie okostnej – promienicę – bruksizm (częste, niekontrolowane zgrzytanie zębami, może doprowadzać do zwyrodnień elementów stawu skroniowo-żuchwowego). Jak można rozpoznać szczękościsk? Przede wszystkim od razu zauważymy i poczujemy, iż nasza szczęka otwiera i porusza się z trudnością. Tym samym gryzienie pokarmów, ziewanie, a nawet mówienie może być nie lada wyzwaniem. Szczękościskowi mogą towarzyszyć także inne dolegliwości, które są zależne są od przyczyny wystąpienia tego objawu. Pacjenci mogą uskarżać się na m.in. bóle – np. ból gardła, głowy czy ból ucha. Chorobie może również towarzyszyć zaczerwienienie gardła czy gorączka. Chorzy, którzy mają patologiczne zmiany obejmujące staw skroniowo-żuchwowy, mogą również cierpieć na słyszalne trzeszczenie żuchwy, a także może mieć miejsce  nieprawidłowe przemieszczanie się żuchwy podczas mówienia czy spożywania pokarmów. Jeżeli przyczyna jest związana właśnie ze stawami skroniowo-żuchwowymi, to najczęściej albo nie ma dodatkowych objawów albo występuje ból w okolicy stawów. Profesjonalna diagnostyka gwarantuje sukces leczenia Lekarz stomatolog koniecznie musi przerowadzić z pacjentem szczegółowy wywiad lekarski,  gdyż dzięki niemu będzie mógł ocenić stan i podjąć decyzję co do dalszych kroków. Aby znaleźć przyczynę szczękościsku najczęściej zostanie zlecenone wykonanie takich badań jak: – neurologiczne (przeprowadza się EEG, które ma wykluczyć obecność padaczki),laryngologiczne (mogą wykluczyć lub potwierdzić stany zapalne czy urazy w stawie), – stomatologiczne (mające na celu wykluczenie stanów zapalnych w zębach), – obrazowe (tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny, badanie RTG – umożlwiają zdiagnozowanie nie tylko defektu stawu skroniowo-żuchwowego, ale również stwierdzenie ewentualnego guza mózgu czy ropnia), – laboratoryjne (wykonywane najczęściej przy podejrzeniu stanu zapalnych Po wykryciu przyczyny można rozpocząć właściwe leczenie. Jak przebiega leczenie szczękościsku? W przypadku gdy ściekościsk jest wynikiem infekcji (bakteryjnej, wirusowej lub grzybicznej) leczenie odbywa się przy pomocy odpowiednich środków farmakologicznych, które mają pomóc zlikwidować zakażenie. Jeżeli podłożem objawu są problemamy z zębami – należy skontaktować się ze swoim dentystą, który usunie lub wyleczy problematyczne zęby. Szczękościsk związany z dysfunkcją stawu skroniowo-żuchwowego leczy się, zakładając specjalne szyny okluzyjne na górny łuk zębowy. Chory powinien je nosić przez około osiem godzin na dobę. Pozwoli to znacznie zmniejszyć ból, a ruchomość w stawach zostanie poprawiona. Co więcej, szyny zmniejszają napięcie mięśni, dzięki czemu możliwy jest ich rozkurcz. Ćwiczenia rozluźniające szczękościsk Oprócz terapii lekami warto wspomagać się także następującymi ćwieczeniami i masażami rozluźniającymi szczęki (wykorzystuje się też działanie ciepła) i odpowiednie ćwiczenia logopedyczne polegające na: – przesuwaniu dolnej szczęki w lewą i w prawą stronę,wysunięciu do przodu i cofaniu dolnej szczęki przy rozwartych wargach, – wykonywaniu ruchów żucia, przy których angażują się wargi, policzki i dolna szczęka, – ćwiczeniu swobodnego opadania szczęki. Ćwiczenie swobodnego opadania szczęki wykonuje się poprzez takie ułożenie palców wskazujących w zagłębieniach pod nasadami uszu, aby opierały się na tyłach kości szczękowej. Szczękę powinno się  opuszczać  w dół przy mocno dociśniętych palcach. Ruchy należy powtarzać najpierw powoli, a później z większą gwałtownością i szybkością, przy czym szczęka musi cały czas opadać miękko. # szczękościsk # szczęka # jama ustna # staw skroniowo-żuchwowy # bruksizm

Na temat leczenia stomatologicznego i higieny jamy ustnej krąży wiele nieprawdziwych przekonań i mitów. Są one wynikiem braku właściwej wiedzy z zakresu stomatologii lub wcześniejszymi, nieprzyjemnymi wspomnieniami, bowiem jeszcze kilkanaście lat temu bezbolesne leczenie ubytków było prawie niemożliwe. Współcześnie nowoczesna stomatologia nie jest jedynie pustym frazesem, a faktycznym stanem, gdyż ta dziedzina zrobiła ogromny krok naprzód. W naszym artykule postanowiliśmy przedstawić najpowszechniejsze mity na temat zębów, które mogą prowadzić do groźnych konsekwencji i wyjaśniamy, w jaki sposób należy postępować, gdy zauważymy opisane objawy u siebie. MIT 1: Pasty do zębów mogą wyleczyć paradontozę i nadwrażliwość. Producenci popularnych past do zębów reklamują swoje produkty hasłami, zapewniając nas, iż leczą one z powodzeniem paradontozę oraz nadwrażliwość zębów. Pamiętajmy jednak, że „nie wszystko złoto, co się świeci”, zatem preparaty do higieny jamy ustnej z pewnością nie są w stanie wyleczyć choroby, a jedynie mogą mieć charakter profilaktyczny. Jeśli zęby nie są w najlepszym stanie, od lat cierpimy na zapalenie przyzębia to nic nie zastąpi wizyty w gabinecie stomatologicznym. Erozja szkliwa, nadwrażliwość czy inne dolegliwości należy koniecznie zgłosić lekarzowi, gdyż w wielu przypadkach nie obejdzie się bez specjalistycznych zabiegów stomatologicznych, m.in. pomocne będzie usunięcie kamienia nazębnego, gdyż dokładne oczyszczenie jamy ustnej i przestrzeni zębowej nie jest możliwe w warunkach domowych (nawet jeśli posiadacie najnowocześniejsze szczoteczki do mycia zębów czy inne sprzęty). Uszkodzenia szkliwa mogą wywoływać przykry ból i nadwrażliwość, a wtedy ratunkiem jest wykonanie wypełnienia lub odbudowy z materiału kompozytowego. Gdyby stomatolog zdiagnozował niedobór fluoru – wtedy jest zalecana profesjonalna fluoryzacja zębów. Warto sobie uświadomić, iż wiele substancji zawartych w pastach i płynach do płukania ust faktycznie wspiera zdrowie zębów i wzmacnia szkliwo, jednak wybór konkretnego produktu powinniśmy skonsultować ze stomatologiem. Nie dla każdego np. pasta o zwiększonej zawartości fluoru jest odpowiednia – za duża dawka fluoru także może negatywnie odbić się na kondycji naszych zębów, podobnie wygląda sytuacja w przypadku past o wysokim współczynniku ścieralności, które mogą zbytnio osłabiać szkliwo. Mit 2: Guma do żucia niszczy zęby. Być może niektórzy z was słyszeli takie stwierdzenia z ust waszych rodziców czy nauczycieli. Ten mit może wynikać z faktu, że dawniej w składzie gum do żucia znajdował się cukier, a zatem wniosek był jeden – gumy negatywnie wpływały na kondycję zębów. Faktycznie, zbyt duże dawki cukru powodują powstawanie próchnicy. Żucie gumy z dodatkiem sacharozy dostarcza stopniowo jej znaczne ilości bezpośrednio na powierzchnię zębów, gdzie występuje idealne środowisko dla rozwoju bakterii. Obecnie większość gum do żucia nie zawiera cukru! A swój słodki smak gumy zawdzięczają rozmaitym substancjom słodzącym. Jak widzimy, gumy nie są szkodliwe, a nawet zalecane po posiłku, bowiem żucie gumy, bezcukrowej przez ok. 15 minut dziennie ma dobroczynny wpływ na jamę ustną, ponieważ w ten sposób zostaje usunięta płytka nazębna, zostaje zneutralizowane pH w ustach i oczyszczona przestrzeń międzyzębowa z resztek pokarmu. Choć żucie gumy wspiera higienę jamy ustnej i zapobiega powstawaniu groźnego kamienia nazębnego to nie zastąpi ono regularnego szczotkowania zębów minimum 2 razy dziennie! Mit 3: Zamiast leczyć zęby kanałowo lepiej je usunąć. Leczenie kanałowe kojarzy się przede wszystkim z bolesnym zabiegiem, który jest przeprowadzany etapowo przez wiele tygodni. Tak było dawniej, kiedy właściwe czynności były poprzedzone “zatruciem zęba”. Oczyszczenie i wypełnienie kanałów było możliwe dopiero po ok. tygodniu od zaaplikowania do zęba specjalnego preparatu, który doprowadzał do obumarcia miazgi. Taka metoda jest współcześnie coraz rzadziej stosowana, bowiem w wielu nowoczesnych gabinetach stomatologicznych leczenie kanałowe przeprowadza się w ciągu jednej wizyty w sposób skuteczny i w pełni komfortowy dla pacjenta. Zastosowanie innowacyjnych metod, w tym użycie znieczulenia komputerowego sprawia, iż zabieg ten jest bezbolesny, a efekty dzięki narzędziom diagnostycznym –  zadowalające, zatem oczywiste jest, iż lepiej wyleczyć kanałowo ząb niż go usunąć. Ząb po zabieg endodontycznym może nam posłużyć przez wiele lat. Decyzja o usunięciu zęba powinna być ostatecznością, gdyż wiąże się z poważnymi konsekwencjami dla całej jamy ustnej i w stosunkowo szybkim czasie po ekstrakcji należy uzupełnić brak np. przy użyciu implantu dentystycznego. Zachęcamy do regularnego kontrolowania stanu swoje jamy ustnej oraz dbania o jej higienę. W razie wątpliwości warto pytać swojego stomatologa o poradę,  gdyż tylko w ten sposób zapewnicie sobie piękny uśmiech i zdrowe zęby.   # pasty do zębów # nadwrażliwość # nowoczesna stomatologia # fluoryzacja zębów # niedobór fluoru

Osoby cierpiące na zaburzenia żywieniowe to grupa pacjentów, u których niezbędna jest konsultacja stomatologiczna ze względu na występowanie objawów patologicznych w jamie ustnej, ale także z powodu pogorszenia estetyki uśmiechu (zniszczone korony kliniczne zębów, próchnica, itp.), co również negatywnie wpływa na ich samoocenę. Z jakimi zaburzeniami odżywiania mamy do czynienia najczęściej? Jakie uszkodzenia i choroby zębów mogą one wywołać? Na te i inne pytania odpowiemy w naszym artykule. Zaburzenia żywieniowe – anoreksja i bulimia Do najczęstszych zaburzeń łaknienia są zaliczane: anoreksja, czyli jadłowstręt psychiczny oraz bulimia. Obie choroby mają podłoże psychiczne, w przypadku anoreksji chorzy drastycznie, często niemal do zera ograniczają spożywanie pokarmów, a te zjedzone również usuwają przy pomocy wymiotów. Osoby cierpiące na bulimię zmagają się z atakami objadania się, a następnie targane wyrzutami sumienia – prowokują wymioty, aby pozbyć się jedzenia z żołądka. Jak podają wyniki badań National Disorder Association, na tego rodzaju zaburzenia żywieniowe cierpi aż 70 milionów osób na świecie, w Polsce problem anoreksji dotyczy 2 proc. Najczęściej schorzenia te występują w grupie nastolatków (13 do 18 roku życia), szczególnie dziewcząt, ale mogą się także ujawnić w późniejszym wieku. Warto pamiętać, iż zaburzenia żywieniowe coraz częściej dotyczą także mężczyzn. Anoreksja a stan jamy ustnej Zarówno anoreksja, jak i bulimia negatywnie wpływają na stan jamy ustnej i mogą doprowadzić do utraty zębów. Do typowych problemów stomatologicznych, które obserwuje się u anorektyków zalicza się: ubytki twardych tkanek zębów niepróchnicowego pochodzenia, kserostomię, powiększenie ślinianek przyusznych, zapalenie kątów ust i języka, przebarwienia i rozchwianie zębów, uszkodzenia błony śluzowej jamy ustnej, a nawet – raka gardła lub przełyku. Kwasowa erozja szkliwa u osób cierpiących na anoreksję Aby utrzymać właściwą wagę pacjenci prowokują wymioty (nieraz po kilkanaście razy dziennie), tym samym kwaśna treść żołądka (kwasy żołądkowe), o pH wynoszącym mniej niż 1, wchodzi w kontakt ze szkliwem zębów i doprowadza do charakterystycznych ubytków, zlokalizowanych na powierzchniach przedsionkowych lub podniebiennych zębów. Erozja szkliwa pojawia się na zębach już w przeciągu 1-2 lat, natomiast zmiany patologiczne z czasem będą dalej postępować, obejmując coraz głębsze warstwy zębiny, a nawet sięgają miazgi. Zęby stale narażone na działanie kwasów żołądkowych sukcesywnie tracą szkliwo i szybciej ścierają się. Na ich powierzchni pojawią się przebarwienia, stają się one również bardziej żółte, co świadczyć będzie o odsłonięciu zębiny, wewnętrznej warstwy zęba, która naturalnie ma właśnie odcień żółci. W zaawansowanym stadium występuje także nadwrażliwość zębów na bodźce termiczne i mechaniczne. Co więcej, u pacjentek prowokujących wymioty lekarze mogą często zauważyć urazy błony śluzowej jamy ustnej i gardła. Okaleczenia i otarcia na podniebieniu miękkim są skutkiem prowokowania wymiotów za pomocą palców lub różnych przedmiotów. Bulimia a refluks żołądkowo- przełykowy Jedną z przykrych konsekwencji bulimii jest także zabójczy dla zębów, refluks żołądkowo-przełykowy, obecny również w nocy, co oznacza, że erozja szkliwa ma miejsce nawet wtedy, gdy chory nie jest tego świadomy. Zazwyczaj uszkodzenia wywołane refluksem występują po jednej stronie szczęki, zależnie od pozycji w trakcie snu. Restrykcyjna dieta przyczyną zapalenia dziąseł Uboga w witaminy i mikroelementy dieta osób cierpiących na zaburzenia żywieniowe, częste głodówki, sprawiają że dochodzi do zmniejszeniem wydzielania śliny, pacjent odczuwa ciągłą suchością w ustach, co w dalszej konsekwencji może prowadzić do zapalenia dziąseł. Atrycja Termin ten wywodzi się z łaciny „attritum” i oznacza pocieranie „czegoś o coś”. Proces ten jest naturalną koleją rzeczy, ścierania ma miejsce w wyniku kontaktu zęba z zębami przeciwstawnymi, jednakże w niektórych sytuacjach jest zjawiskiem patologicznym – gdy ścieranie następuje o wiele szybciej niż powinno, jako następstwo np. bruksizmu. Abrazja Innym rodzajem ścierania zębów jest abrazja, która jest spowodowana fizycznymi (mechanicznymi) czynnikami zewnętrznymi. Z reguły przyczyną powstawania takich ubytków jest nieprawidłowe szczotkowanie zębów, ale nie tylko bowiem jest ona również zauważana u pacjentów wykonujących określony zawód i np. przytrzymujących w ustach rozmaite przedmioty (np. długopisy, ołówki) lub też mających pewne przyzwyczajenia (obgryzanie paznokci, palenie fajki, łuskanie ziaren słonecznika, dyni, orzechów zębami). Abrazja związana z zawodem jest widoczna u muzyków, krawców, cieśli, kwiaciarek i wywołana jest przytrzymywaniem między zębami przedmiotów takich jak ustniki, szpilki, gwoździe. Abrazja powstaje na skutek działania czynników mechanicznych, ale w przypadku osób cierpiących na zaburzenia odżywiania czynniki chemiczne (kwasy) z pewnością mogą przyspieszyć proces utraty tkanek zmineralizowanych zęba. Abfrakcja Kolejną nieprawidłowością jest abfrakcja, która powstaje na skutek ekscentrycznego działania sił żucia – prowadzą one naprężeń i przeciążeń w okolicy szyjki zęba. W wyniku abfrakcji następuje rozerwanie krystalicznych elementów szkliwa i zębiny, pęknięcia i odłamania struktur zęba. Rozmiar ubytku zależny jest od siły okluzji. Abfrakcje zazwyczaj występują u osób z bruksizmem i osób starszych. Jak dbać o zęby – rady dla osób z zaburzeniami żywieniowymi Jeśli problem zaburzeń odżywiania dotyczy was lub waszych bliskich to oprócz specjalistycznej pomocy psychologicznej należy również zadbać o profilaktykę i higienę jamy ustnej. Zaleca się używanie miękkiej szczoteczki do zębów oraz stosowanie pasty o niskim współczynniku ścieralności (RDA < 40). Ponadto pamiętajmy o szczotkowaniu zębów we właściwy sposób – należy całkowicie wyeliminować ruchy szorujące na rzecz ruchów pionowych. Pod żadnym pozorem nie należy myć zębów tuż po wymiotach! W takiej sytuacji lekarze proponuje płukanie jamy ustnej dwuwęglanem sodu lub wodorotlenkiem magnezu, dzięki czemu zneutralizuje się działania kwasu żołądkowego w jamie ustnej. Dobrze jest mieć zawsze pod ręką gumę bezcukrową, zawierającą dwuwęglany lub mocznik, alternatywnie z gumą zawierającą fluor. Nie należy także zapominać o regularnym odwiedzaniu swojego gabinetu dentystycznego, gdyż w przypadku początkowych zmian erozyjnych szkliwa należy systematycznie poddawać się profesjonalnym zabiegom higienicznym (usuwanie kamienia nazębnego, fluorkowanie). W momencie wystąpienia dużych ubytków szkliwa należy zabezpieczyć brakujące tkanki wypełnieniami światłoutwardzalnymi, koronami lub licówkami. # zaburzenia żywieniowe # anoreksja # bulimia # refluks żołądkowo-przełykowy # kwasy żołądkowe # zapalenie dziąseł # próchnica # nadwrażliwość zębów # przebarwienia # abrazja # atrycja # abfrakcja # erozja # choroba próchnicowa